Mốc sự kiện theo chiếc thời gian

13.5 tỉ năm trướcVật hóa học và năng lượng xuất hiện. Khởi đầu của vật lý. Những nguyên tử và thành phần xuất hiện. Mở đầu của Hoá học.

Bạn đang xem: Sapiens: lược sử loài người

4.5 tỉ năm trướcTrái Đất hình thành.

3.8 tỉ năm trướcCác sinh vật xuất hiện. Mở màn của Sinh học.

6 triệu năm trướcNgoại tổ sớm nhất của con fan và tinh tinh.

2.5 triệu năm trướcSự tiến hoá của bỏ ra Homo sinh sống châu Phi. Biện pháp đá đầu tiên.

2 triệu năm trướcTừ châu Phi con người tỏa ra châu lục Á-Âu. Sự tiến hoá của những loài fan khác nhau.

500.000 năm trướcNgười Neanderthal phát triển ở châu Âu và Trung Đông.

300.000 năm trướcLửa được dùng trong sinh hoạt.

200.000 năm trướcHomo sapiens phát triển nghỉ ngơi Đông Phi.

70.000 năm trướcCách mạng dấn thức. Sự trỗi dậy của ngôn từ tưởng tượng. Mở màn của định kỳ sử. Sapiens tỏa ra từ châu Phi.

45.000 năm trướcSapiens đặt chân đến châu Úc. Động vật bự châu Úc hay chủng.

30.000 năm trướcNgười Neanderthal tuyệt chủng.

16.000 năm trướcSapiens bước tới châu Mỹ. Động đồ gia dụng lớn châu mĩ tuyệt chủng.

13.000 năm trướcHomo floresiensis tuyệt chủng. Homo sapiens là loài fan duy độc nhất còn sót lại.

12.000 năm trướcCách mạng Nông nghiệp. Cây xanh và thiết bị nuôi. Công việc định cư thọ dài.

5.000 năm trướcNhững vương quốc đầu tiên, chữ viết và tiền bạc. Tôn giáo đa thần.

4.250 năm trướcĐế chế đầu tiên – Đế chế Akkad của Sargon.

2.500 năm trướcPhát minh ra tiền xu – các loại tiền tệ phổ biến. Đế chế tía Tư – một đơn nhất tự thiết yếu trị nhiều “vì công dụng của toàn bộ con người”. Phật giáo nghỉ ngơi Ấn Độ – một chân lý phổ thông “để giải thoát bọn chúng sinh khỏi đau khổ”.

2.000 năm trướcVương triều nhà Hán nghỉ ngơi Trung Hoa. Đế chế La Mã làm việc Địa Trung Hải. Ki-tô giáo.

1.400 năm trướcHồi giáo

500 năm trướcCách mạng Khoa học. Thế giới thừa thừa nhận sự dở người dốt và bắt đầu đạt được sức khỏe chưa từng có. Người châu Âu bước đầu chinh phục châu mĩ và các đại dương. Cục bộ hành tinh vươn lên là một đấu trường lịch sử vẻ vang duy nhất. Sự trỗi dậy của nhà nghĩa bốn bản.

Xem thêm: Trường Đại Học Cntp Tphcm - Trường Đại Học Công Nghiệp Thực Phẩm Tp

200 năm trướcCách mạng Công nghiệp. Mái ấm gia đình và xã hội được thay thế bằng chính quyền và thị trường. Sự hay chủng bên trên diện rộng lớn của cồn thực vật.

Hiện tạiCon người vượt qua ranh giới Trái đất. Vũ khí phân tử nhân đe dọa sự sinh sống còn của nhân loại. Những sinh vật ngày dần được đánh giá nhờ kiến thiết thông minh thay do nhờ tinh lọc tự nhiên.

Tương laiThiết kế thông minh tất cả trở thành nguyên tắc của sự việc sống? Homo sapiens vẫn bị sửa chữa bằng khôn xiết nhân?

Phần 1CÁCH MẠNG NHẬN THỨC


*

Hình 1. Một lốt tay con người có niên đại từ bỏ 30.000 năm trước trên tảng đá ngơi nghỉ hang Chauvet-Pont-d’Arc miền nam nước Pháp. Ai đó muốn nói rằng: “Tôi từng sống đây!”


1. Một động vật không nổi trội

Khoảng 13,5 tỉ năm trước, thứ chất, năng lượng, thời hạn và không gian được ra đời trong một sự kiện call là Big Bang (Vụ nổ Lớn). Mẩu chuyện về phần đa đặc tính cơ phiên bản này của vũ trụ chúng ta được điện thoại tư vấn là đồ dùng lý.

Khoảng 300.000 năm sau thời điểm xuất hiện, vật hóa học và năng lượng bắt đầu hợp nhất tạo ra thành các kết cấu phức tạp, điện thoại tư vấn là hầu hết nguyên tử, tiếp đến chúng kết hợp thành hồ hết phân tử. Câu chuyện của những nguyên tử, phân tử và những tác động giữa chúng được gọi là Hoá học.

Khoảng 3,8 tỉ năm trước, trên một hành tinh được điện thoại tư vấn là Trái đất, một vài phân tử nhất quyết đã phối kết hợp tạo thành những cấu trúc đặc biệt khủng và phức tạp, được hotline là các sinh vật. Mẩu truyện về những sinh đồ dùng được hotline là Sinh học.

Khoảng 70.000 năm trước đây, những sinh đồ vật thuộc loài Homo sapiens bắt đầu có mặt một cấu tạo thậm chí còn tinh vi hơn hotline là văn hoá. Thừa trình trở nên tân tiến văn hoá này của con fan được hotline là kế hoạch sử.

Có bố cuộc bí quyết mạng đặc biệt quan trọng định hình tiến trình lịch sử: bí quyết mạng nhận thức đã khởi động lịch sử cách đây khoảng chừng 70.000 năm. Phương pháp mạng nntt đã tăng tốc lịch sử vào khoảng tầm 12.000 thời gian trước đây. Còn giải pháp mạng Khoa học, mới bắt đầu cách phía trên 500 năm, biết đâu sẽ hoàn thành lịch sử và bước đầu một thứ nào đó hoàn toàn không giống biệt. Cuốn sách này kể mẩu chuyện về việc cha cuộc bí quyết mạng kia đã tác động ảnh hưởng đến loài fan và đa số sinh vật cùng sống với bọn họ ra sao.

Loài bạn đã xuất hiện từ lâu trước lúc có lịch sử. Động vật tương tự với con người tân tiến xuất hiện lần đầu khoảng chừng 2,5 triệu năm trước. Nhưng qua không hề ít thế hệ, bọn chúng chẳng bao gồm gì nổi trội hơn so cùng với vô số những sinh đồ vật khác cùng chia sẻ môi trường sinh sống với mình.

Nếu lặn lội ngược về Đông Phi 2 triệu năm trước, có lẽ bạn sẽ bắt gặp mặt những cảnh tượng thân thuộc của phần nhiều loài hệt như con người: đa số bà mẹ lo ngại ôm ấp đứa con nhỏ tuổi của mình mặt đám trẻ nhỏ vô bốn chơi đùa trong bùn đất; đám tuổi teen hiếu win chống lại phần đông định con kiến của xóm hội còn những cụ già mệt mỏi chỉ mong sống trong yên ổn bình; những cánh mày râu ưỡn ngực cố gắng gây tuyệt hảo với phần đa bóng hồng xung quanh, trong những lúc bà chủ gia đình thông thái đã chứng kiến toàn bộ những chuyện này. Gần như con bạn tối cổ này yêu thương thương, đùa đùa, kết bạn thân thiết và chống chọi cho địa vị và quyền lực – tuy thế vẫn hệt nhau như rất nhiều loài tinh tinh, khỉ đầu chó cùng voi. Chúng ta chẳng tất cả gì quá đặc biệt. Không có ai, bao gồm cả con người, có bất cứ ý niệm mơ hồ nào về câu hỏi con cháu của họ một ngày nào đó sẽ dạo bước trên mặt trăng, phân tách các nguyên tử, gọi được mã di truyền và viết sách kế hoạch sử. Điều đặc trưng nhất cần phải biết về con fan thời tiền sử rằng đó là những rượu cồn vật thông thường như bao chủng loại khác, với ảnh hưởng của họ lên môi trường thiên nhiên chẳng rộng gì các loài khỉ đột, đom đóm hoặc sứa.

Các nhà sinh học phân loại sinh đồ vật thành những loài. Động vật biết đến cùng chủng loại nếu chúng có xu thế giao phổi cùng với nhau, sinh con hữu thụ.” chiến mã và lừa bao gồm cùng một đội tiên gần gũi và gồm chung nhiều điểm sáng về thể chất. Nhưng bọn chúng lại tỏ ra không nhiều quan tâm về tính chất dục với nhau. Bọn chúng sẽ ghép song nếu bị tóm gọn buộc – nhưng con cháu của chúng, được call là la, đã không có công dụng sinh sản. Vì chưng đó, những đột biến ADN<1> nghỉ ngơi loài lừa không bao giờ có thể truyền lịch sự loài con ngữa hoà ngược lại. Vì thế hai loài động vật hoang dã trên được coi là hai loài bóc tách biệt theo những tuyến phố tiến hoá riêng. Ngược lại, chó mặt xệ với chó tai cụp hoàn toàn có thể trông hết sức khác nhau, nhưng bọn chúng lại thuộc loài, chia sẻ chung mẫu kho ADN. Bọn chúng sẽ vui mắt ghép đôi, bé của chúng sẽ to lên và ghép song được với những con chó khác, tạo nên nhiều hậu duệ hơn.

Các chủng loại tiến hoá từ một đội nhóm tiên bình thường được tập hợp lại thành một “chi”. Sư tử, hổ, báo và báo đốm là những loài không giống nhau trong chi Panthera. Các nhà sinh học đặt cho từng loài sinh vật một cái tên Latin tất cả hai phần, tên đưa ra rồi mang đến tên loài. Sư tử, ví dụ, được hotline là Panthera leo, tức loài leo thuộc chi Panthera. Có lẽ, toàn bộ những ai hiểu cuốn sách này đông đảo thuộc về Homo sapiens – loài sapiens (tinh khôn) của chi Homo (người).

Tới lượt các chi lại được nhóm thành các họ, chẳng hạn như họ mèo (sư tử, báo gepa, mèo nhà), họ chó (chó sói, cáo, chó rừng) và họ voi (voi, voi ma-mút, voi răng kiếm). Rất nhiều thành viên của một bọn họ lần theo chiếc dõi của bản thân ngược về một bà tổ hoặc ông tổ. Ví dụ, tất cả loài mèo, từ con mèo nhà nhỏ tuổi nhất tới các con sư tử ác loạn nhất, có chung một đội tiên là loài mèo sống cách đó khoảng 25 triệu năm trước.

Homo sapiens cũng vậy, trực thuộc về cùng một họ. Thực tiễn vô vị này sẽ từng là một trong trong những kín được giữ kín đáo nhất trong kế hoạch sử. Từ khá lâu, Homo sapiens thích coi mình tách bóc biệt với những loài rượu cồn vật, một đứa trẻ mồ côi bị tước mất gia đình, thiếu cả nhà em ruột hoặc cả nhà em họ, và đặc biệt quan trọng nhất là không có phụ thân mẹ. Nhưng đó chưa phải sự thật. Dù đam mê hay không, họ đều là thành viên của một gia đình lớn và đặc trưng ổn ào, hotline là vượn loại lớn. Bọn họ hàng sớm nhất của bọn chúng ta bao hàm tinh tinh, khỉ bất chợt và đười ươi. Tinh tinh là loài ngay gần nhất. 6 triệu năm ngoái đây, một con vượn cái tất cả hai con gái. Một vươn lên là tổ tiên của chủng loại tinh tinh, một là bà nước ngoài của chúng ta.

Những bí mật được cất kín

Homo sapiens đã giữ kín một bí mật thậm chí còn xứng đáng lo hơn. Họ không chỉ có những người đồng đội họ tàn khốc mà từng tất cả lúc, loài người còn có một vài anh chị em em khác. Bọn họ luôn tự cho rằng mình là đông đảo con tín đồ duy nhất, bởi vì trong 10.000 năm quay trở về đây, họ đã đích thực là loài fan duy tốt nhất tồn tại. Song, ý nghĩa sâu sắc thực sự của trường đoản cú Con người là “một loài vật thuộc bỏ ra Homo”, với nó được dùng để chỉ nhiều loài không giống thuộc bỏ ra này bên cạnh Homo sapiens. Hơn nữa, như chúng ta sẽ thấy vào chương sau cùng của cuốn sách, trong tương lai không xa, họ một lần nữa có thể phải đương đầu với con fan không phải sapiens. Để làm rõ điểm này, tôi sẽ liên tục sử dụng thuật ngữ “Sapiens” để chỉ các thành viên của loài Homo sapiens, trong khi đã dành riêng thuật ngữ “con người” để chỉ tất cả các thành viên còn sót lại của chi Homo.